Formuleoverzicht — november
Astrofysica, golf-deeltje, energieniveaus en quantummodellen, kern/deeltjes en relativiteit.
Astrofysica
Dus T=kWλmax.
Voor een ster: A=4πR².
R in meter.
Vermogen verdeeld over een bol op afstand r.
Voor radiale snelheid in de gebruikte benadering.
Bij kernfusie/massadefect.
Golf-deeltje
De energie van één foton, bij frequentie f.
Voor licht in vacuüm is v=c.
d is de afstand tussen lijnen/spleten.
Materiegolf.
Als p=m·v gebruikt mag worden.
Alleen bij snelheden ver onder c.
De vorm uit de onderbouw.
Nodig bij De Broglie als je de energie kent en de impuls zoekt.
Energieniveaus en quantummodellen
Voor n = 1, 2, … . L in meter. Dit model is niet waterstof.
In dezelfde put. E2 = 4E1, E3 = 9E1; niet n · E1.
Zelfde deeltje, zelfde n. Twee keer zo breed geeft een kwart van de energie; half zo breed vier keer zoveel.
Er passen n halve golven tussen de wanden.
Specifiek voor waterstof.
Het verschil tussen de niveaus bepaalt de fotonenergie.
1240 is h·c in eV·nm. Scheelt het omrekenen naar joule en terug naar nanometer. Andersom: E = 1240λ. Noteer 1240 eV·nm = h·c erbij als je hem op het examen gebruikt.
Omrekenen vóór gebruik met h in J·s.
Interpreteren; niet verwarren met de golffunctie zelf.
Er is voldoende energie nodig; absorptie is niet gegarandeerd.
Kern- en deeltjesprocessen
Op de pagina gebruikt om te controleren of een reactie mag.
Op de pagina gebruikt om te controleren of een reactie mag.
Op de pagina gebruikt om te controleren of een reactie mag.
Op de pagina gebruikt voor massa-energie-equivalentie.
Op de pagina gebruikt om massaverschil naar energie om te rekenen.
Op de pagina gebruikt om het juiste W- of Z-boson te kiezen.
Op de pagina gebruikt als standaardreactie bij de boekhoudingen.
Relativiteit
Dimensieloos.
γ≥1.
t₀ is de eigen tijd.
L₀ is de eigen lengte.
Bij γ=1 blijft de rustenergie over.
Wat moet ik ermee kunnen?
- Wien en Stefan-Boltzmann in dezelfde sterrencontext gebruiken
- tralie en De Broglie uit elkaar houden
- massa-energie en behoudswetten combineren
- eerst bepalen welke tijd/lengte de eigen grootheid is
Mini-oefeningen
λmax=500 nm. Welke formule gebruik je voor T?
Een tralie heeft d=2,0×10⁻⁶ m en λ=650 nm. Welke relatie gebruik je?
Bij v=0,80c: welke formule geeft γ?
Gebaseerd op de formules en rekenregels die daadwerkelijk op de huidige natuurkundepagina’s van november staan. Er zijn geen ontbrekende hoofdstukken stilzwijgend aangevuld.