Aardrijkskunde
Staatsexamen vwo, mei 2027. Tien onderwerpen, verdeeld over vijf domeinen. Hieronder staat wat er bij elk onderwerp hoort en waar het getoetst wordt.
De twee examens
donderdag 27 mei 2027, 13.30–16.30
Schriftelijk, 180 minuten. Toetst A1, B1, C1, D1 en E1. Geen atlas mee: de kaarten zitten bij het examen.
mondeling, datum volgt van DUO
20 minuten voorbereiden op een casus, daarna 40 minuten gesprek: 10 minuten over de casus
(weegt 0,25) en 30 minuten over de overige domeinen (weegt 0,75). Toetst alle onderwerpen.
Het eindcijfer is het gemiddelde van die twee. Vooraf hoef je niets in te leveren: geen werkstuk, geen lijst.
Waar het in buiteNLand staat →
Les 1.3; Ontwikkelingen in de stad en het landelijk gebied →
Les 1.5; Het wijk- en buurtprofiel →
Les 2.2; Transport en informatie →
Les 2.3; Globalisering tot 1980 →
Les 2.4; Globalisering na 1980 →
Les 2.5; Globalisering economisch bekeken →
Les 2.6; Globalisering politiek bekeken →
Twee dingen om nu te regelen
Aanmelden bij DUO kan tot en met 31 december 2026 — . Daarna kun je tot 31 januari alleen nog vakken of examenplaats wijzigen. Het centraal examen is .
De atlas: alleen mee naar het mondeling. Daar mag de Grote Bosatlas, 55e of 56e druk, of de Alcarta-atlas, 1e of 2e druk. Thuis ligt de 55e, dus die mag mee. Oefen met dat papieren exemplaar: kaartvaardigheid wordt bij het mondeling getoetst.
Bij het centraal examen gaat er geen atlas mee. De kaarten die je nodig hebt, zitten afgedrukt bij het examen zelf. Het CvTE heeft de atlas daar in 2018 geschrapt omdat niet iedereen dezelfde atlas gebruikte. Je oefent dus met de atlas voor het mondeling, en met afgedrukte kaarten voor het schriftelijk.
De tien onderwerpen
Vaardigheden
Geografische benadering CE + mondeling
Informatie selecteren, verwerken en weergeven: kaarten, Geo-ICT, teksten, beelden en cijfers. Geografische vragen herkennen en zelf formuleren, en de geografische werkwijzen toepassen.
Lespagina nog te maken.
Geografisch onderzoek alleen mondeling
Zelf een onderzoek opzetten, uitvoeren, presenteren en evalueren.
Lespagina nog te maken.
Wereld
Samenhang en verscheidenheid in de wereld CE + mondeling
Mondialisering en tijdruimtecompressie. Mondiale spreidingspatronen en de indicatoren daarvoor. Uitgewerkt voorbeeld: de grootstedelijke gebieden in de Verenigde Staten — New York, Washington en Los Angeles.
Lespagina’s 2.1 tot en met 2.8 over globalisering staan hierboven. De steden in de VS komen met het boek van 6 vwo.
Mondiaal verdelingsvraagstuk alleen mondeling
Eén verdelingsvraagstuk analyseren en het beleid erop beoordelen.
Lespagina nog te maken.
Aarde
De aarde als natuurlijk systeem CE + mondeling
Endogene en exogene processen, kringlopen, het klimaatsysteem, landschapszones en landdegradatie. Uitgewerkte macroregio: het Middellandse Zeegebied.
Lespagina nog te maken.
Mondiaal milieuvraagstuk alleen mondeling
Eén milieuvraagstuk analyseren en het beleid erop beoordelen.
Lespagina nog te maken.
Gebieden; Zuid-Amerika
Afbakening en gebiedskenmerken CE + mondeling
Zuid-Amerika: afbakening, beeldvorming, de ontwikkelingsprocessen sinds de jaren tachtig, en een vergelijking met een andere ontwikkelingsregio.
Lespagina nog te maken.
Actuele vraagstukken alleen mondeling
Actuele milieu-, natuurramp-, stedelijke en conflictvraagstukken in Zuid-Amerika.
Lespagina nog te maken.
Leefomgeving; Nederland
Nationale en regionale vraagstukken CE + mondeling
Overstromingen en wateroverlast in Nederland. Ruimtelijke en sociaaleconomische vraagstukken van stedelijke gebieden, waaronder de Randstad en leefbaarheid op wijkniveau.
Lespagina’s 1.1 tot en met 1.5 staan hierboven.
Regionale en lokale vraagstukken alleen mondeling
Lokale en regionale ruimtelijke vraagstukken beschrijven, analyseren en beoordelen.
Lespagina nog te maken.
Wat hier nog niet staat
De lespagina's zelf, met uitleg, begrippen en opgaven met uitwerkingen. Die komen per onderwerp, in dezelfde opbouw als bij natuurkunde: eerst zien waar het over gaat, dan de uitleg, dan zelf maken, dan dezelfde vraag op examenniveau.
Ook nog te maken: een atlasknop zoals de Binas-knop bij natuurkunde, en een casustrainer voor het mondeling — 20 minuten voorbereiden, dan hardop uitleggen.
Opzet en wegingen komen uit de vakinformatie aardrijkskunde vwo van DUO (versie 1 april 2026, examenjaar 2027). De onderwerpen en hun inhoud komen uit de syllabus aardrijkskunde vwo 2027 van het CvTE, versie 4. Let op bij oefenmateriaal van internet: het vwo behandelt heel Zuid-Amerika, havo alleen Brazilië. Waar een onderwerp getoetst wordt, bepalen wij aan de hand van deze twee documenten — niet aan de hand van de labels in een lesmethode.